Deel deze pagina

Rechten en plichten

De rechten van de proefpersonen zijn vastgelegd in de Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek met mensen. De belangrijkste zijn:

Rechten

  • Het recht om zelf te beslissen: Je beslist zelf of je meedoet aan een onderzoek. Ook als je arts het vraagt, mag je altijd nee zeggen.
  • Het recht op informatie en vragen stellen: De onderzoeker is verplicht om vooraf een gesprek met jou te voeren. Ook moet hij de informatie over het onderzoek schriftelijk aan je geven. Je mag altijd vragen stellen, zowel voor, tijdens als na het onderzoek. De onderzoeker moet je vragen beantwoorden. Ook is er altijd een onafhankelijke deskundige. Die weet veel over het onderwerp, maar is niet betrokken bij het onderzoek. Aan hem kun je ook vragen stellen over het onderzoek, meestal telefonisch.
  • Het recht op bedenktijd: Meestal hoef je niet meteen te beslissen of je meedoet aan het onderzoek. Je mag de informatie (thuis) nog rustig bekijken. Bespreek de informatie ook gerust met familie en vrienden als je dat wilt.
  • Het recht om te stoppen met het onderzoek: Je mag altijd zeggen dat je toch niet mee wilt doen met het onderzoek, ook als het onderzoek al begonnen is. Je hoeft niet te vertellen waarom. Als je stopt, heeft dat geen invloed op de behandeling die je voor het onderzoek kreeg. Soms kun je niet direct stoppen, omdat dit slecht kan zijn voor je gezondheid. Vertel de onderzoeker daarom altijd dat je wilt stoppen, hij kan je dan vertellen hoe je dit op een veilige manier kan doen. In onderzoek staat namelijk altijd de veiligheid van de patiënt voorop.
  • Recht op bescherming van je gegevens: De gegevens die tijdens het onderzoek verzameld worden, zijn anoniem, ze krijgen een code. Daarom kan je naam nooit terecht komen in rapporten over het onderzoek. De gegevens die verzameld worden, mogen alleen gebruikt worden voor het onderzoek waar je toestemming voor geeft. Als de onderzoeker je gegevens later voor een ander onderzoek wil gebruiken, moet hij daar opnieuw toestemming voor vragen.

Plichten

Als je besluit mee te doen is het wel belangrijk dat je je aan de regels van het onderzoek houdt. Die zijn voor elk onderzoek verschillend. Soms moet je zonder iets gegeten of gedronken te hebben beginnen aan het onderzoek, soms moet je op een vast moment van de dag een pil innemen, of bijvoorbeeld elke dag bijhouden hoe je je voelt. Het is belangrijk dat je je aan deze regels houdt, anders kun je de resultaten van het onderzoek beïnvloeden en zijn de resultaten niet meer betrouwbaar.

Belasting

In sommige gevallen beschouwt de Belastingdienst vergoedingen bij onderzoek als inkomsten uit arbeid. Houd er rekening mee dat je dit zelf door moet geven bij de Belastingdienst. Het onderzoekscentrum is dan ook verplicht om hiervan aangifte te doen. Of je belasting moet betalen over de vergoeding hangt af van je persoonlijke situatie. Bekijk meer informatie:

menu